Chronische Aandoening - Scoliose

Chronische Aandoening - Scoliose

Gebruikerswaardering: 0 / 5

Ster inactiefSter inactiefSter inactiefSter inactiefSter inactief
 

Scoliose (in het oud Grieks: σκολιός, skolios = krom) is een zijdelingse verkromming van de rug waardoor één of twee bochten ontstaan in de wervelkolom.

Het komt in meer of minder ernstige mate voor bij 4 op de 100 mensen. De wervelkolom draait meestal ook om haar as (dan spreekt men van een torsiescoliose) en veroorzaakt zo een bochel (ook wel genoemd, gibbus).

Men onderscheidt een S-vormige scoliose met twee bochten en een C-vormige scoliose met één bocht. Een S-scoliose benoemt men naar de convexe bolle kant van de grootste bocht; bijvoorbeeld een S-vormige thoracale scoliose, rechts convex van 35 graden.

Hoewel het een ingewikkelde driedimensionale vervorming betreft, kan men op een gewone voor-achterwaartse röntgenfoto de zijdelingse verkromming goed zien als een C-vormige of een S-vormige slinger in de ruggengraat die eigenlijk een rechte lijn behoort te zijn.

Een structurele scoliose zal meestal gepaard gaan met een draaiing, een torsie; ook een bijkomende voorovergebogen houding (kyfose), een holle rug (lordose) of beide komen vaak samen met de scoliose voor. Belangrijk is of de scoliose in evenwicht is, dat wil zeggen of het zwaartepunt van het lichaam tussen de voeten valt.

Bijvoorbeeld: als de patiënt een S-vormige scoliose heeft, kan zich op borsthoogte een convexe bocht naar rechts bevinden en op lendenniveau een bocht naar links. Meestal heffen de bochten elkaar op. De kans op progressie is groter als dit niet het geval is.
In Nederland hebben ongeveer 60.000 mensen scoliose en komen er ieder jaar circa1000 nieuwe patiënten bij, meestal meisjes tussen de tien en achttien jaar. Per jaar worden zo’n 6.500 patiënten in een ziekenhuis behandeld, waarvan er ongeveer 600 geopereerd worden.

Klachten en Symptomen

Een structurele, idiopathische scoliose is progressief tijdens de groei. Wanneer er een hoek (hoek van Cobb) is van meer dan 40 graden tussen de bovenste sluitplaat van de wervels bovenin de bocht en de onderste sluitplaat van een wervel onderin de bocht, wordt het resultaat onvoldoende geacht.

De patiënten hebben problemen met de cosmetische veranderingen. Bij een bocht in de borstholte kunnen er problemen ontstaan met ademhaling en bloedsomloop; op iets lager niveau raakt de maag van zijn plaats en komt er maagzuur in de slokdarm.

In principe is het eindresultaat bereikt wanneer de scoliose niet in evenwicht is, en bij extreme scoliose (vaak zal de laatste in ieder geval minstens gedeeltelijk neuromusculaire en/of aangeboren oorzaken hebben) met een bocht van 70 tot 90 graden kan de scoliose zelfs buiten de groei nog progressief zijn. Dan is er sprake van een behoorlijke invaliditeit: de patiënt kan vaak nauwelijks goed zitten. Pijn treedt op wanneer de onderkant van de ribbenboog de bovenkant van de bekkenkam gaat raken.

Daarnaast komen de volgende klachten voor:

  • Scheefstand van het bekken
  • Beenlengteverschil
  • Hoofdpijn
  • Uitstralende pijn naar de heupen en benen
  • Vermoeidheid door verminderde longfunctie

Een Scoliose hoeft niet perse klachten te geven. Vooral kinderen hebben meestal geen pijnklachten. Dit betekend overigens niet dat een behandeling dan niet nodig is! Juist om (pijn)klachten in de toekomst te voorkomen moet je zo vroeg mogelijk met een behandeling beginnen.

Diagnose en Oorzaak

Vaak wordt Scoliose ontdekt door de schoolarts of door de observaties van ouders die vinden dat de rug van hun kind afwijkt. Ook het hebben van pijn in de rug bij kinderen onder de 14 jaar is een teken dat er iets aan de hand is. Na een bezoek aan een huisarts wordt vaak verwezen naar een orthopeed of therapeut. De orthopeed zal meestal röntgenfoto’s laten maken om te bepalen of er inderdaad sprake is van Scoliose.

Het is belangrijk onderscheid te maken tussen een niet-structurele scoliose en een structurele scoliose. Een niet structurele scoliose kan ontstaan door pijn en dwangstand, door een verkeerde houding of als compensatie van een beenlengteverschil of een heupafwijking. Een niet-structurele scoliose kan gecorrigeerd worden; op de foto is de scoliose dan niet meer te zien.

Oorzaken van een structurele scoliose:

  • In 65% van de gevallen is de scoliose idiopathisch, dat wil zeggen dat de oorzaak onbekend is. Deze scoliose ontstaat tijdens de groei, en wordt infantiel (0-3 jaar); juveniel (3-10 jaar) of adolescent (9-17 jaar) genoemd.
  • In 10% is de scoliose neuromusculair, dat wil zeggen dat deze ontstaat door een onbalans van de spierkracht links en rechts.
  • 15% is aangeboren. Scoliose komt vaak voor bij kinderen met een ontwikkelingsstoornis (Syndroom van Rett; Syndroom van Angelman, Syndroom van Down en vele andere) en bij kinderen met een beschadigd brein en een halfzijdige of alzijdige verlamming. Ook ruggenmergsafwijkingen zoals syringomyelie en poliomyelitis, en spieraandoeningen zoals spierdystrofie kunnen met een scoliose gepaard gaan.
  • Afwijkingen van de wervels, door bijvoorbeeld vitamine D-gebrek, botontkalking, botbreuken, tuberculose enzovoorts kunnen ook op latere leeftijd nog de verschijnselen van een scoliose veroorzaken.
  • Idiopathische scoliose wordt meer bij meisjes gezien dan bij jongens en heeft sterk de neiging te verergeren tijdens de groei. In meer of mindere mate krijgt 0,5% van de bevolking er mee te maken. Op de 100.000 kinderen krijgen er 250 een corset en worden er 25 aan hun scoliose geopereerd.

Behandeling(en)

Hoe eerder een Scoliose ontdekt wordt, hoe beter het resultaat van een behandeling kan zijn. Het hoofddoel van een behandeling is er voor te zorgen dat je wervelkolom niet verder vergroeit. De behandeling van Scoliose duurt vaak erg lang. De behandeling van Scoliose wordt gedaan door therapie, gebruik van een brace of gipskorst of een operatie. Totdat je uitgegroeid bent, blijf je sowieso onder controle bij een orthopeed of therapeut.

Sinds de start van Scoliose Care Clinic voor scoliose bestaat nu ook de mogelijkheid om in de Benelux deze gespecialiseerde scoliose therapie te volgen.

Fysiotherapie

Fysiotherapie is nuttig om de spierkracht en de soepelheid en dergelijke te onderhouden, maar heeft geen effect op verergering van de scoliose.

(Scoliose)Brace

Bij kinderen en tieners in de groei kan men met een scoliosebrace de bocht stabiliseren. Dit is een veeleisende behandeling: het moet overdag en 's nachts gedragen worden en mag slechts één tot drie uur per etmaal af. Een brace wordt toegepast als er verwacht wordt dat de bocht groter wordt dan 25 graden, maar beneden de 40 graden gehouden kan worden.

Orthopeed

Een orthopeed is een gespecialiseerde arts in afwijkingen aan botten in het lichaam. Een orthopeed stelt de diagnose Scoliose en Scheuerman en stelt het aantal graden van de Cobb angle en de rotatie vast. Tevens bepaald hij samen met de scoliose cliënt de behandelmethode. Vaak zal dit een therapeutische behandeling, een brace of een scoliose operatie zijn. Bij therapie en dan met name met de speciale Scoliose BSRS scoliose therapie worden zeer goede resultaten bereikt.

(Scoliose)Operatie

Ernstige gevallen van Scoliose, dit betekent een hoek van 45 graden of meer, is een indicatie voor scoliose operatie. Een brace is in deze gevallen niet meer voldoende om te corrigeren. Bij kinderen wordt sneller overgegaan tot scoliose operatie. De wervelkolom van een kind is nog soepel en kan snel herstellen van een scoliose operatie. De wervelkolom van een volwassene is stijver en herstelt langzamer. Bij een scoliose operatie wordt de rug (gedeeltelijk) vastgezet door een orthopedisch chirurg.

Bronnen: Wikipedia, Scoliose.nl, ScoliosisCareClinic.com, Gezondheidsnet

Advertenties

Nieuwsbrief

Meld je aan voor onze nieuwsbrief en blijf op de hoogte!

Zoeken